Gündem ve Güncel Bilgiler

Gümrüklerde Uygulanan Cezalar, Yeniden Değerleme

Gümrüklerde Uygulanan Cezalar, Yeniden Değerleme

Gümrüklerde Uygulanan Cezalar, Yeniden Değerleme

Gümrük Kanunu’nda cezalar iki ayrım altında irdelenmektedir.

Bunlar:

  • Vergi Kaybına Neden Olan İşlemlere Uygulanacak Cezalar
  • Usulsüzlüklere İlişkin Cezalar

Şeklindedir.

Adlarından da anlaşılacağı gibi vergi kaybına neden olan cezalar daha ağır, usulsüzlüklere ilişkin cezalar ise daha hafif şekilde uygulanmaktadır.

Ceza uygulamasını gerektiren fiillerin karşılıkları zaman aşımı hükümleri doğrultusunda takip ve tatbik edilmek zorundadır.

Kanun hükümlerine göre gümrük vergileri ile birlikte alınması gereken para cezaları bu vergiler ile aynı zamanda karara bağlanarak tebliğ edilir ve aynı zamanda ödenir.

Konusu ve yükümlüsünün aynı olması, aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık bulunması şartıyla; birden fazla işleme veya beyannameye ilişkin gümrük vergileri ve para cezalarına tek tahakkuk ve ceza kararı düzenlenebilir.

Gümrük Kanunu’na göre tahsil edilen idari para cezalarının yüzde nispetinde bir tutar, varsa muayene ve tahlilden önce cezayı gerektiren durumun ortaya çıkarılmasını sağlayacak muhbirlere Müsteşarlık bütçesinin ilgili tertibinden ödenir.

Vergi kaybına neden olabilecek cezaların ana nedenlerini şu şekilde sıralayabiliriz:

Yapılan beyan ile muayene arasında farklılık çıkması ve bu farkın idare açısından:

  • Vergi farkı doğurması
  • Gerekli bir izin, şart ve/veya ön koşulun sağlanmamış olması

Şeklinde düşünülebilir.

Bu ana nedenlerin dışında kalan ve yine vergi cezası esaslı olmakla birlikte, mal bedeli üzerinden hesaplanan ve eşyaya el konma hükümleri de içeren cezalar ise genellikle bir taahhüdün ve/veya şartın ihlali halleridir.

Bu gibi hallerde otorite; bir anlamda sözüne bağlı kalmayan firmayı önceden bildirdiği şekilde cezalandırmaktadır.

Bu gibi cezaların uygulanması sırasında başkaca kanuna karşılık gelen eylemler varsa (Örneğin Kaçakçılık Kanunu) bunlar ayrıca kendi kanunları kapsamında değerlendirilir.

Usulsüzlüklere ilişkin cezalar ise; Gümrük Kanunu’nda ayrı bir ceza tayin edilmiş haller saklı kalmak üzere, bu Kanuna ve bu Kanunda tanınan yetkilere dayanılarak çıkarılan ikincil düzenlemelerle getirilen hükümlere aykırı hareket edenlere söz konusu düzenlemelerde açıkça öngörülmüş olması kaydıyla ve her yıl yeniden değerlenen ve ilan edilen bir oranda olmak üzere uygulanan ceza türüdür.

Kanunun 241. Maddesinde detaylı şekilde tanımlanmış olduğu üzere; en basit kabahatin bir kat ve daha büyük kabahatlerin bunun katları ile cezalandırıldığı bir sistem uygulanmaktadır.

Uygulanan oran ve sabit rakamların revize edildiği sisteme ise “Yeniden Değerleme” adı verilmektedir.

Yeniden Değerleme 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298. maddesinin (B) fıkrasında; “Yeniden değerleme yapılacak yılın Ekim ayında (Ekim ayı dâhil) bir önceki yılın aynı dönemine göre Türkiye İstatistik Kurumunun Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksinde meydana gelen ortalama fiyat artış oranıdır” şeklinde açıklanmaktadır.